Informację dot. obu tematów posiedzenia przedstawił Pan Sekretarz Stanu w MRiRW Rafał Romanowski.
- Rozpatrzenie Informacji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na temat gospodarowania zasobem ziemi rolnej przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa, stanowiącej własność Skarbu Państwa, ilości umów dzierżawy jakie wygasają w poszczególnych latach (2023-2026) oraz powierzchni gruntów objętych umowami wygasającymi w tym okresie- przedstawia Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
- Rozpatrzenie Informacji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na temat skutków wprowadzenia zakazu sprzedaży gruntów rolnych z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa wprowadzonego ustawą z 2016 roku– przedstawia Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Ustosunkowując się do interpelacji Posłów Doroty Niedzieli i Kazimierza Plocke Wiceminister Rolnictwa Rafał Romanowski podał, że w latach 2023-2025 wygasają 133 umowy dzierżawy obejmujące grunty o łącznej powierzchni 88 519 ha, położone na terenie 10 województw, których dzierżawcy odrzucili zaproponowane warunki w zakresie wyłączeń 30 proc. gruntów. W roku 2024 wygasa 67 umów obejmujących grunty o łącznej powierzchni 36 675 ha, natomiast największy areał gruntów (37 440 ha) obejmują umowy wygasające w 2023 roku.
Analiza skutków wprowadzenia przepisów ustawy z dnia 14 kwietnia 2016 r. o wstrzymaniu sprzedaży nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw prowadzi do wniosku, że w latach 2014-2016 sprzedaż sukcesywnie się zmniejszała.
Poseł Kazimierz Plocke (KO) stwierdził, że nie podano jak KOWR widzi proces przejmowania większych nieruchomości rolnych- ile osób jest tam zatrudnionych i czy KOWR podjął współpracę by aktywizować zwolnionych pracowników; ile zainwestowano w gospodarstwa, co z majątkiem trwałym i obrotowym z tych gospodarstw na dzień wygaśnięcia umów, co dalej z umowami realizowanym przez te gospodarstwa, jakie będą skutki dla bezpieczeństwa żywnościowego, czy KOWR widzi możliwość przejmowania tych gospodarstw czy pozostawi ich samych sobie. KOWR słabo radzi sobie z realizacją przetargów i jest ich dużo mniej w ostatnim czasie.
Poseł Zbigniew Ajchler (niez.) zauważył, że ustawa wprowadza wiele nieporozumień i niepokojów społecznych. Państwo musi przewidzieć rekompensaty odbierając ziemię, a z nią zwierzęta, maszyny i urządzenia. Dzierżawy powinny być długotrwałe, aby można sukcesywnie inwestować w gospodarstwo. Rząd powinien wprowadzić rozwiązania regionalne dotyczące obrotu ziemią. Trzeba zachować rozsadek przy stosowaniu ustawy, bo to duże gospodarstwa produkują na rynek.
Poseł Dorota Niedziela (KO) stwierdziła, że możliwość zakupu ziemi jest obecnie bardzo ograniczona. Zapytała też jak KOWR poradzi sobie z wydzierżawieniem 37 tys. ha w jednym roku. Wcześniej już było wiadome ile ziemi trafi do rozdysponowania, a KOWR nie przygotował się do tej sytuacji. Odpowiedź na jej interpelację zawiera możliwość wydzierżawienia tej dużej ilości ziemi spółkom Skarbu Państwa i zastanawia się jakie to będą spółki. Powinien też wg niej istnieć rejestr poddzierżaw w KOWR.
Pan Grzegorz Brodziak (Polska Federacja Rolna) w swojej wypowiedzi przekazał, że oprócz ziemi są budynki, ludzie i do każdego przypadku powinno się podejść indywidualnie. Konstruktywny dialog na temat OPR prowadzony z KOWR ma doprowadzić do utrzymania produkcji i miejsc pracy niezależnie od tego kto wygra przetarg. Pytanie: Jak sprawnie przygotować się do wtórnej restrukturyzacji gospodarstw, które mają potencjał aby zachować ciągłość produkcji i miejsca pracy?
Odpowiedź Ministra Rafała Romanowskiego
Wiceminister Rafał Romanowski przekazał, że odpowiedzi na pytania parlamentarzystów padły w informacji przedstawionej na początku posiedzenia. Podmioty nie wyłączyły gruntów zgodnie z ustawą, którą wprowadziła opozycja, zatem nie mają szans na kontynuację tej dzierżawy.
Duże obszarowo nieruchomości, wracające do zasobów Skarbu Państwa od dzierżawców, którzy nie zgodzili się swego czasu na ustawowe wyłączenia 30%, do czasu przeprowadzenia wtórnej restrukturyzacji mogą być oddawane w dzierżawę jednoosobowym strategicznym spółkom Skarbu Państwa – wynika to z odpowiedzi, jakiej Ministerstwo Rolnictwa udzieliło na interpelację posłów Doroty Niedzieli i Kazimierza Plocke (PO).
Formy przetargu określają Rady Społeczne działające przy KOWR. Wykorzystywanie prawa pierwokupu przez KOWR nie jest nadmiernie wykorzystywane i wynosi ok. 1% w skali naszego kraju.
Minister Rafał Romanowski podkreślił, że podmioty miały kilka lat na przygotowanie się do zamknięcia produkcji zwierzęcej, jeśli nie wyłączyły 30%. Rządzący jednak nie chcą doprowadzić do odłogowania ziemi i będą starali się racjonalnie ją rozdysponować.
W posiedzeniu ze strony Federacji uczestniczyli Wiceprezes Zarządu Grzegorz Brodziak i Wiceprzewodniczący Rady Leszek Wojciechowski.
